KLEUREN EN NAVIGATIE

Om dit beter te begrijpen moeten we terug naar Newton (1670). Hij ontdekte dat wit licht bestond uit alle kleuren van de regenboog. ( zie ook regenboog )
Aan het prisma te zien is er dus een volgorde waarin het licht wordt gebroken.(roggbiv). Observeer de kleuren die het prisma verlaten. Rood - Oranje - geel - en groen komen als bovenste uit en vormen de kleinste hoek. Anders geformuleerd, ze lopen het meest rechtdoor in verhouding met de onderste. Dit laatste wordt de wetenschappelijke uitleg ! Allereerst is het nodig om te vertellen dat de uitspraak " zwart op wit bewezen " beter " zwart op geel/oranje " zou zijn. Daar zien we het meest contrast effect. Om deze reden kunnen gele brilglazen een nachtblinde goed helpen (zie nachtblinden) en zijn gele koplampen de ideale voor mistig weer.  Ook nog een detail, de verkeerslichten Rood - Oranje- Groen zijn opvallend want de golflengete afstand  van  < groen" tot "geel-oranje"> en van < "geel-oranje" tot rood>  is bijna exact dezelfde.  De gloflengte van "rood is 690 nm" "oranje geel 610" en "groen 530 nm" Oranje valt dus net in het midden !

 

Om deze reden doen Oogartsen en opticiens na hun oogtest een test controle via kleuren : " De Rood-Groen" test genoemd. Bijzienden zien op verre afstand beter op Rood en verzienden op Groen. Indien de patient beter op Groen ziet is het glas nog teveel negatief, op Rood teveel positief.  Aangezien de afstand tussen rood/ oranje identiek is als oranje/groen ziet men op beide kleuren evengoed.  Wanneer men op beide kleuren even duidelijk ziet is de oogtest perfect. (zie refractiefouten ). Je kan deze test zelf doen om te weten of u bijziend of verziend bent. Sta op enkele meters van het scherm, indien u bijziende bent zal u het contrast beter op rood zien, verziende beter op groen. Indien u perfect emmetroop bent of uw brilglazen juist gecorrigeerd zijn zal u evengoed op beide kleuren zien.





























Deze wetenschappelijke uitleg gaat over lichtkleuren zoals verkeerslichten, maar dit effect hebben we identiek met gekleurde nummerplaten en verkeersborden. Het enige verschil is dat het geen licht stuurt maar slechts weerkaatst door het daglicht of het kunstmatig straatlicht of autolampen.

WAAROM ZIJN VERKEERSLICHTEN ROOD ORANJE EN GROEN 

Rood is niet alleen de kleur van de liefde, in negatieve zin wordt ze meer als het kleur van gevaar gevoeld. Niet te verwonderen, rood is het kleur van bloed. Rood is een dominant kleur en wordt eveneens door ons merendeels angstig of aggressief aangevoeld. Ik raad het af om de muren van schoolklassen of café's in het rood te schilderen. Vol overtuiging voorspel ik dat dit wel eens slecht zou kunnen aflopen !  Rood is in navigatie oppassen geblazen ! Niet alleen de lichten, eveneens de borden. 

 

Waarom werd rood gekozen voor verkeerslichten ? Waarschijnlijk hebben ze er vroeger nooit echt over nagedacht, hoewel dat het wetenschappelijk wel degelijk correct is !
Zoals het Newton Prisma bovenaan de pagina toont, het rode licht dat het eerst afgebroken wordt het minst uitgezaaide. Rood licht schijnt dus minder uit elkaar lopende,eerder rechtdoor zonder energie te verliezen. Vandaar dat laserlicht van wapens eveneens rood is, zelf op een verre afstand is het slechts een rond bolletje.Rood licht is het ideale kleur om van ver scherp en duidelijk gevaar te tonen. Denk aan de rode achterlichten van auto's en rode verkeerslichten. 
Oranje is iets minder maar toch nog duidelijk hetzelfde effect. Het groene licht is meer uitgezaaid maar minder belangrijk aangezien het niet noodzakelijk is om het op verre afstand op te merken.
 

WAAROM HEBBEN ZWAAILICHTEN EEN ORANJE OF BLAUWE KLEUR ?

Het zwaailicht werkt doormiddel van een spiegel die ronddraait en het licht naar alle richtingen 360 graden uitstraalt. Waarom nog verschillende kleuren gebruiken ?
Elk kleur heeft zijn doel. Het rode zwaailicht zal eerder voor dichtbijgelegen en plaatselijke gevaarszones gebruikt worden of het eventueel doen stoppen van een chauffeur, doch wanneer een politie of brandweerwagen zich moet verplaatsen om snel ergens te zijn, zal het oranje veel beter zijn en liefst blauw ! De sirene geeft reeds een waarschuwing, maar het blauwe zwaailicht zal in de donkerte tussen het massa verkeer het meest effectieve zijn. Het blauwe violet licht wordt namelijk het meest uitgezaaid, zelf al ziet men niet waar, het blauwe flitsende licht zal waargenomen worden in het temporale gezichtsveld. Het blauwe dus voor in druk verkeer, het oranje iets minder druk verkeer. 

De Gele Koplampen en mistlampen.

CONTRAST
GEEL OP ZWART GEEFT SCHERP CONTRAST BEELD
 
CONTRAST
WIT OP ZWART
MINDER DUIDELIJK DAN GEEL
De uitdrukking "Zwart Op Wit bewezen " is infeite een slechte uitdrukking, Wit op Zwart en nog beter "Geel op Zwart" zou veel beter klinken. Bovenaan kan u de contrasten vergelijken, dit zou nog veel duidelijker verschil geven indien de tekst verlicht was.
Vroeger schenen de autolampen van Franse auto's geel licht. De Europese normen hebben ondanks enorm veel protest dit veranderd in wit licht en ik begrijp nog steeds niet echt waarom, want gele koplampen zijn ideaal om in de mist te rijden. Daar nog eens bovenop, ze verblinden minder en komen veel zachter over. Weliswaar geven gele lampen minder licht dan witte. Een eindeloos debat waar beiden gelijk kunnen hebben. Hoe dan ook, ondanks dit verbod, in vele Europese landen is het kleur van verlichting op autostraden en in lange tunnels meestal oranje-geel, nogmaals een politieke tegenstrijdigheid !
Verder hebben Frankrijk-Nederland en nog vele andere landen nummerplaten van autos zwart op geel, wat zeker en vast beter zichtbaar is dan onze Belgische rood op wit. (Laatste betekend misschien gevaar om niet in de koffer te rijden van een voorliggende auto )


   
   

Verkeer en kleurenblinden

Het is duidelijk dat  het kleur rood in het verkeer belangrijk zijn. Alle verbodstekens zijn in het rood en nog belangrijker zijn de stoplichten en rode achterlichten van auto' s. Niet iedereen denkt eraan, maar wat als men kleurenblind is ? Eveneens is kleurenblinheid Rood-Groen het meest voorkomend. Uiteraard, deze situatie ook niet goed voor de verkeersveiligheid. Er zijn studies die er vanuit gaan dat de risico’s van kleurenblindheid in het verkeer even erg zijn als dronken rijden.’
De oplossingen zijn nochtans simpel. ‘Door de tekeningen en kleuren op verkeersborden een duidelijke witte rand te geven, gaat de leesbaarheid er al sterk op vooruit.’ De lichten aan spoorwegovergangen worden het best vervangen door ledverlichting, omdat die voor kleurenblinden beter waarneembaar is. ‘En wat de rode remlichten betreft, daarvoor is de oplossing intussen vanzelf gegroeid: de meeste auto’s hebben nu een apart derde remlicht.’ (zie daltonisme - kleurenblind)
Paul Hantson